{"id":38701,"date":"2021-06-23T21:54:49","date_gmt":"2021-06-24T01:54:49","guid":{"rendered":"https:\/\/hebdo24.com\/lanmo-yon-moun-ou-renmen-lot-non-lanfe\/"},"modified":"2026-11-16T08:29:31","modified_gmt":"2026-11-16T13:29:31","slug":"lanmo-yon-moun-ou-renmen-lot-non-lanfe","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hebdo24.com\/ht\/lanmo-yon-moun-ou-renmen-lot-non-lanfe\/","title":{"rendered":"Lanm\u00f2 yon moun ou renmen, l\u00f2t non lanf\u00e8"},"content":{"rendered":"<p><strong>Lanm\u00f2 rete yon mo ki difisil pou pwononse e yon reyalite ki difisil pou aksepte. Li toujou kite yon gwo vid anndan nou e li aprann nou enp\u00f2tans lavi ak vr\u00e8 sans li. Lanm\u00f2 plonje nou nan yon trist\u00e8s terib ak yon doul\u00e8 ki pa ka sip\u00f2te. Li difisil pou aksepte p\u00e8di yon moun. E souvni yo se s\u00e8l mwayen ki p\u00e8m\u00e8t nou reviv bon moman yo. Chak souri, chak j\u00e8s, chak mo, chak gade, chak kar\u00e8s rete pou toutan nan k\u00e8 nou.<\/strong><\/p>\n<p>Ak 20 an, Berth Jessie Isaac p\u00e8di papa l depi l te gen 14 an. El\u00e8v 9y\u00e8m ane fondamantal, disparisyon dramatik sa a te kite yon vid lanmou papa ki te f\u00e8 l tris sitou l\u00e8 l\u00f2t timoun yo te akonpaye papa yo sou wout lek\u00f2l la. Jessie pase yon bon pati nan adolesans li ap viv ak am\u00e8tim sa a.<\/p>\n<p>\u00ab Sa pa t fasil. Mwen te j\u00e8n, se vre, men mwen pa t ka aksepte p\u00e8di papa m. Nou te gen yon relasyon ki te plis pase papa ak pitit fi. Sa ki te touche m tragikman, li ale k\u00e8k jou apre aniv\u00e8s\u00e8 nesans mwen e tou lav\u00e8y rantre lek\u00f2l. Konsa, sa te afekte m moralman, Jessie Isaac sonje ak yon vwa ki chaje trist\u00e8s. Toudenkou, mwen te rekile lek\u00f2l. Erezman, manman m te oblije ranpli m pou m simonte epr\u00e8v di sa a. Anef\u00e8, tout fanmi an te kenbe espwa yon jou li t ap ref\u00e8 de maladi l. Li te soufri ensifizans renal. Jodi a, mwen toujou kenbe bon souvni de li.\u00bb<\/p>\n<p>P\u00e8t yon moun ou renmen ka gen konsekans sou sante, ni sou plan sikolojik ni sou plan fizik. Depa yon pw\u00f2ch se yon epr\u00e8v lou pou trav\u00e8se. Li bon pou kite chagren an koule lib e viv chak etap d\u00e8y la yon fason ki pi an sante posib. Yon d\u00e8y ou refoule oswa ki chaje obstak ka gen konsekans ki ale pi lwen pase yon senp mal\u00e8z emosyon\u00e8l, dapre sikol\u00f2g yo te kesyone nan kad rep\u00f2taj sa a. Viv d\u00e8y la ka gen ef\u00e8 sou sante mantal, e sa nan plizy\u00e8 fason: estr\u00e8s, fatig, pwobl\u00e8m d\u00f2mi, anksyete, mank en\u00e8ji, depresyon; ogmantasyon doul\u00e8 nan misk oswa nan jwenti, pwobl\u00e8m dijestif, t\u00e8t vire, palpitasyon, agravasyon pwobl\u00e8m po (iritasyon, egzema).<\/p>\n<p>Se ka Patricia Nhorma Nohavah Paul tou, diplome an dwa nan Acad\u00e9mie nationale diplomatique et consulaire (ANDC), ki te p\u00e8di matant li an jiy\u00e8 2016. Sa ki te etranj, se li ale apre yon jounen li te pase ak fanmi l, ak figi l plen lavi. Ak yon l\u00e8 tr\u00e8 tris e men l k ap tranble, Patricia reviv k\u00e8k moman li te pase ak matant li li te renmen anpil la. \u00ab Sikolojikman, nou pa t prepare pou viv yon eksperyans konsa. Li pa t soufri okenn maladi. Doul\u00e8 a te pi terib toujou. Nou pa rive simonte p\u00e8t sa a. Gen moman nan lavi kote nou panse ak matant mwen. Si li te la, sitiyasyon sa a ta pi fasil pou jere. Men ola!! Jiskaprezan li sanble difisil pou aksepte l e f\u00e8 d\u00e8y la se yon fason pou viv \u00bb, li temwaye ak anpil regr\u00e8.<\/p>\n<p><strong>Sek\u00e8l yon trajedi konsa<\/strong><\/p>\n<p>Dapre sikol\u00f2g Ruth Dorm\u00e9us, ou ka eseye siviv paske opsyon sa a pa gen sans ank\u00f2 pou pw\u00f2ch viktim nan. Chagren an rey\u00e8l paske p\u00e8t la rey\u00e8l. D\u00e8y la rive nan yon moman, men konsekans li dire tout yon lavi. Chak p\u00e8t kite pw\u00f2p mak li, distenktif e inik tankou moun nou p\u00e8di a. Siviv ak gwo lapenn sa a, aksepte lanm\u00f2 a e aprann f\u00e8 d\u00e8y li se youn nan defi ki pi douloure nan egzistans lan.<\/p>\n<p>\u00abOu ka eseye simonte epr\u00e8v sa yo apre w p\u00e8di yon pw\u00f2ch l\u00e8 w ba t\u00e8t ou tan, pa tw\u00f2 prese f\u00e8 d\u00e8y ou, sa ka patikily\u00e8man danjere. Eseye aksepte moun sa a pa f\u00e8 pati mond sa a ank\u00f2, eseye aksepte doul\u00e8 a, pale ak moun ki konprann ou e ki pataje lapenn ou, sa ka libere w, di sa w santi. Pa sispann viv e pa santi w koupab. Ch\u00e8che \u00e8d\u00bb, Ruth Dorm\u00e9us konseye.<\/p>\n<h4><strong>Li difisil pou lespri ak k\u00e8 aksepte lanm\u00f2 san yon k\u00f2<\/strong><\/h4>\n<p>San prezans efektif k\u00f2 moun ki mouri a, travay orevwa a ap pi long e tr\u00e8 difisil pou aksepte. W\u00e8 k\u00f2 a p\u00e8m\u00e8t ou konprann lanm\u00f2 se yon etap n\u00f2mal nan d\u00e8y la. Moun yo bezwen w\u00e8. Men l\u00e8 ou pa w\u00e8, ou pa konnen, ou imajine kijan l mouri e se konsa moman angwas ak nwit kochma vini. \u00bb<\/p>\n<p>Rachelle Geffrard, chant\u00e8z k ap evolye nan sekt\u00e8 evanjelik la, ki te p\u00e8di gran s\u00e8 l pandan kataklism 12 janvye 2010 la, pa rive jis kounye a ref\u00e8 paske li menm ak s\u00e8 l te gen yon relasyon amitye tr\u00e8 sere. \u00ab Mwen fini pa aksepte l. Apre 11 an, mwen toujou santi prezans li. Sa ki te pi trajik toujou, nou pa t ka jwenn kadav li. E sa bay enpresyon li mouri de fwa. Men k\u00f2 l te ka byen ede nou reviv yon d\u00e8nye moman ansanm\u00bb, Rachelle Geffrard plenyen.<\/p>\n<p>Dapre sikol\u00f2g Ruth Dorm\u00e9us, li difisil pou lespri ak k\u00e8 aksepte lanm\u00f2 san yon k\u00f2, men li pi di tou san rity\u00e8l ak yon seremoni. \u00ab W\u00e8 k\u00f2 defen an p\u00e8m\u00e8t pw\u00f2ch yo rasire yo. Nou renmen kenbe yon bon souvni yon moun. Yon m\u00f2 nan yon s\u00e8k\u00e8y bay enpresyon l ap d\u00f2mi anp\u00e8, e sa reflete yon imaj ki kalme nan lespri nou. Pou soulaje lapenn sa a, pw\u00f2ch yo ka gade dir\u00e8kteman oswa pa videyo pou w\u00e8 dekonm yo. Yo ka rasanble rad ak k\u00e8k foto tou pou mete yo nan yon s\u00e8k\u00e8y e \u00f2ganize yon seremoni orevwa\u00bb, Ruth Dorm\u00e9us eksplike.<\/p>\n<p>Pi lwen, espesyalis la pwopoze etap ki ka ede siviv. Premye a konsiste nan f\u00e8 denegasyon. Sa vle di, aprann aksepte moun nan p ap retounen. Fwa sa a, li pa t chape. Chak fwa ou reyalize verite a, ou k\u00f2manse monte m\u00f2n nan pandan w reyalize li vr\u00e8man ale. L\u00e8 w aksepte reyalite p\u00e8t la e w k\u00f2manse poze t\u00e8t ou kesyon, ou k\u00f2manse san w pa konnen pwosesis gerizon an. \u00ab K\u00f2l\u00e8 se yon etap neses\u00e8 nan pwosesis gerizon an. Pare pou w santi k\u00f2l\u00e8 w. Plis ou vr\u00e8man santi l, plis li pral k\u00f2manse dispar\u00e8t e pi vit ou pral geri. Gen anpil emosyon anba k\u00f2l\u00e8 a \u00bb, li souliye.<\/p>\n<p>Yon l\u00f2t etap li pwopoze se akseptasyon. Li konsiste nan aksepte reyalite moun ou renmen an ale fizikman e nouvo reyalite sa a p\u00e8manan. Sikol\u00f2g la bay k\u00e8k kons\u00e8y ki ka ede pw\u00f2ch defen yo pi byen f\u00e8 fas ak pery\u00f2d tranzisyon sa a: Pa ezite pale de sa w santi; chwazi konfidan ki koute w e ki enterese nan sa w ap viv; li sou d\u00e8y ak diferan etap li yo; otorize t\u00e8t ou viv emosyon ki vini ak d\u00e8y la. Dapre li, si pale de sa w ap viv difisil, ekri. Ou ka menm ekri yon l\u00e8t pou defen an.<\/p>\n<p>Ruth Dorm\u00e9us estime pou byen trav\u00e8se yon d\u00e8y, li bon pou viv emosyon w e pou w byen antoure. \u00ab Pa rete nan lonbraj e s\u00e8vi ak resous ki b\u00f2 kote w. Si w kw\u00e8 d\u00e8y la ap afekte sante w, pa pran reta pou w konsilte yon pwofesyon\u00e8l sante mantal. Byenke sa ka sanble difisil pou imajine, tan an adousi d\u00e8y la, sitou pou moun k ap f\u00e8 ef\u00f2 pou viv li yon fason ki an sante. Piti piti, chagren an fini pa kite plas pou souvni ki pi kontan yo \u00bb, Madan Dorm\u00e9us konkli.<\/p>\n<p>Ann note lanm\u00f2 se epr\u00e8v ki pi difisil e ki pa akseptab nan lavi. Absans, kesyon ak detr\u00e8s. Relasyon ak moun yo kanpe yon s\u00e8l kou. Depresyon anvayi, trist\u00e8s, konstatasyon an, prezans santiman nou, souvni ki f\u00e8 nou soufri, e definitivman chak jou se yon epr\u00e8v pou f\u00e8 fas.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lanm\u00f2 rete yon mo ki difisil pou pwononse e yon reyalite ki difisil pou aksepte. Li toujou kite yon gwo vid anndan nou e li aprann nou enp\u00f2tans lavi ak vr\u00e8 sans li. Lanm\u00f2 plonje nou nan yon trist\u00e8s terib ak yon doul\u00e8 ki pa ka sip\u00f2te. Li difisil pou aksepte p\u00e8di yon moun. E [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":18,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4381],"tags":[],"class_list":["post-38701","post","type-post","status-publish","format-standard","category-sosyete"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hebdo24.com\/ht\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38701","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hebdo24.com\/ht\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hebdo24.com\/ht\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hebdo24.com\/ht\/wp-json\/wp\/v2\/users\/18"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hebdo24.com\/ht\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=38701"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/hebdo24.com\/ht\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38701\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":38704,"href":"https:\/\/hebdo24.com\/ht\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38701\/revisions\/38704"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hebdo24.com\/ht\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=38701"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hebdo24.com\/ht\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=38701"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hebdo24.com\/ht\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=38701"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}